Is Gereformeerd iets anders dan Christelijk? Is dat dan weer een specialiteit?
En wat betekent de toevoeging vrijgemaakt?
Waarom is er geen eenheid in de kerk? En waar kun je te weten komen wat er in die kerk geloofd wordt?
Waarom heeft de kerk belijdenisgeschriften?
Hieronder vindt u veel gestelde vragen:
Wanneer ben je een Christen?
Een christen is iemand die een volgeling ("discipel" of "leerling")
is van Jezus Christus en die vertrouwt dat heel zijn echte geluk alleen door
Christus gerealiseerd kan worden. De naam "christen" werd al in de
tijd van het ontstaan van de bijbel gebruikt (zie Handelingen 11,26). Iedereen
die van zichzelf zegt dat hij Christus volgt kan zich een christen noemen. Als
je dat serieus neemt zul je er in de praktijk ook naar willen leven. Het is
voor christenen natuurlijk fijn als er veel mensen zijn die zich christen noemen.
Maar het is niet fijn als er mensen zijn die zich wel zo noemen, maar verder
hun eigen gang gaan en zich weinig aantrekken van wat Christus gezegd heeft.
Het is zelfs zo dat Christus zelf heeft gezegd dat niet iedereen die zich christen
noemt het ook is. Lees maar in de bijbel: bijvoorbeeld in Mattheus 7, 21-23
over mensen die Christus' naam wel gebruiken maar met hun daden hem niet volgen
en in Handelingen 20, 28-30 waar Paulus aankondigt dat er mensen in de gemeente
van Christus zullen opstaan "die verkeerde dingen spreken".
Als je dus een christen wilt zijn is het heel belangrijk om na te gaan hoe Christus
vindt dat je zou moeten zijn. Dat betekent dat je de leer van Christus moet
leren kennen, dat is de christelijke leer, de leer van de christelijke kerk
(zie Johannes 7,16-17 en 2 Johannes 1,9-10) en dat je leeft als volgeling van
Christus
Wat betekent Christelijke kerk?
Eigenlijk betekent "christelijke kerk" niets anders dan een kerk
(of "gemeente") die Jezus Christus volgt. Een christelijke kerk is
meer dan een groep mensen die christenen zijn. Als het goed is belijdt een kerk
een gemeenschappelijk geloof (vergelijk Judas 1,3) volgens de leer van Christus
en zorgt ze ervoor dat er geen andere leer verkondigd wordt (zie Galaten 1,8;
1 Timotheus 1,3 en Titus 1,9-11). Volgens die leer behoort de kerk te fungeren
als een gemeenschap van mensen die naar elkaar omzien en met elkaar mee leven
en elkaar helpen in fijne en moeilijke dingen en elkaar stimuleren in het volgens
van Christus (zie 1 Corinthiërs 12,25-26). Bovendien behoort de kerk haar organisatie
in te richten zoals Christus en zijn eerste volgelingen ons via de bijbel hebben
doorgegeven.
Maar "christelijk" is geen wettelijk beschermde naam en er bestaat
dan ook geen instantie die beoordeelt of een kerk die naam wel terecht draagt.
De apostel Petrus zegt in 2 Petrus 2: "ook onder u zullen er dwaalleraars
komen die verderfelijke ketterijen zullen doen binnensluipen". Dat is nogal
wat. Het is dus oppassen geblazen met de kerk. Niet alles wat in de naam van
Christus gebeurt kun je zonder meer als echt christelijk beoordelen. Christus
zelf dreigde soms een gemeente te verlaten, bijvoorbeeld de kerk te Efeze en
te Laodicea (Openbaring 2,5 en 3,16).
De naam "christelijke kerk" is dus een verzamelnaam geworden voor
elke kerk die zelf die naam aanneemt en je zult nauwkeurig moeten onderzoeken
waar je moet zijn voor Christus' gemeente.
Christelijk of Gereformeerd?
Toen er in de 16e eeuw in de kerk op grote schaal dingen verkondigd werden
die niet in de bijbel staan ontstond er een beweging die terugkeerde naar "de
bijbel alleen". Die mensen wilden dus weer gewoon alleen maar christelijk
zijn: volgeling van Christus, zonder ook volgeling van mensen te willen zijn.
Toen de kerkleiding dat niet accepteerde en de woordvoerders daarvan (onder
andere Luther en Calvijn) buiten sloot onstond de "Reformatie" en
daardoor ontstonden in Duitsland de Lutherse kerken (de "Evangelische Kirche")
en in andere landen waaronder Nederland ontstonden de "Gereformeerde kerken".
Een deel daarvan is later "Hervormde kerk" gaan heten.
"Ge-reformeerd" (= opnieuw gevormd) bedoelde eigenlijk: terugkeer
naar het oorspronkelijke christelijke. Het betekent niet iets anders dan wat
het woord "christelijk" ook zegt. Er is niets bij gekomen, alleen
is men gestopt met onbijbelse toevoegingen, zoals verering en aanbidding van
"heiligen" (en van Maria), dingen die niet uit de bijbel kwamen, maar
die door mensen waren toegevoegd.
Er zijn nu diverse kerken die het woord "gereformeerd" in hun naam
hebben. Zij hebben allemaal hun wortels in die "Reformatie" en hebben
de belijdenisgeschriften uit die tijd als grondslag.
Waarom dan ook nog "Vrijgemaakt"?
Eigenlijk behoort de toevoeging "vrijgemaakt" niet tot de naam
van onze kerk. Wij heten alleen maar "gereformeerde kerk" en we willen
ook niet anders zijn dan dat. Het is geen specialisme.
De toevoeging "vrijgemaakt" werd nodig als onderscheid van de grotere
"gereformeerde kerk" waar wij rond 1944 uit voortkwamen. Die grotere
"gereformeerde kerk" is nu in een "samen op weg" proces
van vereniging met de Hervormde kerk.
Het is met de toevoeging "vrijgemaakt" achter de naam "gereformeerde
kerk" net zo als met de term "gereformeerd" als toevoeging aan
"christelijke kerk". Het betekent dat de kerk zich heeft vrijgemaakt
van zaken waarvan wij overtuigd zijn dat ze niet volgens de bijbel zijn. Dus
"vrijgemaakt" betekent ook terugkeer naar "alleen de bijbel"
en het betekent dus gewoon "christelijk". Met andere woorden de gereformeerde
kerk (vrijgemaakt) wil niets anders dan gewoon christelijke kerk zijn, samen
met de kerk van alle tijden en alle plaatsen.
Kerkelijke eenheid en verdeeldheid
Het is voor een kerk van Christus van levensbelang te blijven bij de leer
van Christus en tegelijk is het haar plicht om de eenheid te zoeken met allen
die ook Hem alleen willen volgen. In de ijver om geen andere ideeën in de kerk
toe te laten dan alleen wat in overeenstemming is met de bijbel moesten in de
loop van de tijd herhaaldelijk keuzen gemaakt worden. Zulke keuzen konden helaas
niet steeds unaniem gedaan worden en die strijd voor het blijven bij de waarheid
heeft verschillende malen geleid tot scheuringen.
Nu is het wel zo dat wij overtuigd zijn dat de bijbel Gods Woord is en dat wij
alles verwerpen wat tegen de bijbel in gaat, maar het is niet zo dat wij menen
de waarheid in pacht te hebben. Wij blijven aanspreekbaar op de bijbel als enige
bron voor ons geloof.
Gelukkig zijn er ook andere kerken die ook alleen maar Christus willen volgen.
Waar mogelijk zijn er daarover dan ook onderlinge besprekingen om tot overeenstemming
te komen. Wij hopen en werken er aan dat er daardoor eenheid ontstaat tussen
al degenen die echt alleen Christus willen volgen en zich alleen willen baseren
op wat God in de bijbel heeft geopenbaard.
We zijn blij dat die eenheid er kan zijn omdat er eenheid in geloof en leer is.
Helaas zien we in de praktijk dat er ook kerken en gelovigen zijn die oprecht
Christus alleen willen volgen en waarmee we toch van mening verschillen over
de uitleg van de bijbel. Wij zijn ervan overtuigd dat het ons menselijk gebrek
is dat we daar niet uit komen. God is wel helder, maar wij zijn beperkt in wat
we ervan begrijpen.
Het oude geloof in de moderne tijd
De Gereformeerde kerken (vrijgemaakt) verkondigen dan ook geen zelfbedachte
leer, maar wij willen niets anders uitdragen dan de leer van Jezus Christus
die ons door zijn apostelen en profeten door middel van de
bijbel is doorgegeven.
De kerk heeft samenvattingen gemaakt van dat geloof in God en van wat God ons
wil leren door middel van de bijbel. Die samenvattingen heten belijdenisgeschriften.
De oudste drie vroeg-christelijke belijdenissen stammen al uit de periode tussen
de jaren 150 en 450. De drie gereformeerde geloofsbelijdenissen zijn rond het
jaar 1600 ontstaan.
Ondanks onze 'oude papieren' zijn wij een kerk van eigentijdse mensen met een
diep besef van het belang van die oude waarheden voor onze moderne tijd. Die
waarheden willen we met enthousiasme uitdragen, omdat we overtuigd zijn dat
de bijbelse waarheid vaste grond onder je voeten geeft. God is alle eeuwen door
dezelfde en het geloof in hem daarom ook. Die waarheid kan niet veranderen,
omdat God zelf dezelfde betrouwbare Vader blijft.
Waarom heeft de kerk belijdenisgeschriften?
Als de kerk zegt zich alleen te baseren op de bijbel, dan kun
je je afvragen waarom die kerk dan ook nog belijdenisgeschriften heeft?
Volgens de bijbel zouden er dwaalleraars in de kerk binnendringen (zie b.v.
2 Petrus 2). Toen dat dan ook gebeurde heeft de kerk hun leer bestudeerd en
veroordeeld en daartegenover uiteengezet hoe het volgens de bijbel wel is. De
belijdenisgeschriften zijn dus 'verdedigingsgeschriften' over hoe het wel is
en waarin regelmatig ook nadrukkelijk staat hoe het niet is.
Er staat dus niet méér in dan wat er in de bijbel staat, maar het is een samenvatting
van belangrijke punten uit de bijbel. Tegelijk is het daardoor een 'leerboek'
om in het kort de leer van de bijbel te leren kennen.
Daarnaast de drie belijdenisgeschriften uit de tijd van de Reformatie:
- de
Nederlandse geloofsbelijdenis,
- de
Heidelbergse Catechismus
(ontstaan in Heidelberg, Duitsland) en -
de Dortse Leerregels
(ontstaan in Dordrecht).
Samen worden deze drie laatste belijdenissen "de drie formulieren van eenheid"
genoemd, omdat door de aanvaarding ervan de eenheid van de gereformeerde kerken
tot stand kwam.
Het kerkverband van de Gereformeerde Kerken in Nederland vindt ook haar eenheid
in de gemeenschappelijke aanvaarding en handhaving van die belijdenisgeschriften.
Wat is geloven?
Nog nooit in een kerk geweest en toch nieuws- gierig? Klik maar eens: